strona główna www.maszyna.prv.pl
maszyny budowlane - charakterystyka
Spycharka – potocznie nazywana spychaczem – to jedna z najbardziej spotykanych maszyn do robót ziemnych, służącą do odspajania gruntu od podłoża lemieszem (odspojony grunt nazywamy urobkiem) i przesuwania urobku bezpośrednio po podłożu. Stosowana przy wykonywaniu hałd, wykopów, nasypów, profilowaniu i niwelowaniu podłoży itd. Ciężkie spychacze, spycharki gąsienicowe o bardzo dużym lemieszu, silniku o dużej mocy i dużej sile przesuwania (np. do burzenia zabudowań czy holowania ciężkiego sprzętu) nazywa się potocznie buldożerami.
Spycharka składa się z:
osprzętu spycharkowego
układu zawieszenia ze sterowaniem (układ hydrauliczny lub mechaniczny)
lemiesza spycharkowego
ciągnika
Podział spycharek
Podział spycharek ze względu na zastosowany ciągnik:
gąsienicowe
kołowe
z ramą sztywną
przegubową
Rodzaje spycharek ze względu na lemiesz:
czołowe (lemiesz ustawiony prostopadle do kierunku ruchu)
bocznie przechylne (lemiesz nastawialny w płaszczyźnie prostopadłej do kierunku jazdy)
segmentowe (na końcach lemiesza montowane dodatkowe ściany boczne)
czołowe skośne (lemiesz nastawialny w płaszczyźnie poziomej)
specjalne (z koszem zasypowym, karczowniki, z dodatkowymi układami regulacji, ze ślimakiem wzdłużnym, układem wibracyjnym lub impulsowym)
skośne (lemiesz ustawiony bokiem do kieruku jazdy, umożliwia boczne przemieszczanie urobku)
uniwersalne (możliwość ustawienie lemiesza w pozycjach skośnej, czołowej i przechylonej)
Podział spycharek ze względu na sposób sterowania lemieszem
hydrauliczne
mechaniczne
Podstawowe parametry spycharek
Siła naporu
Długość lemiesza
wysokość lemiesza
kąt skrawania
kąt skosu lemiesza
kąt przechylenia lemiesza
głębokość opuszczania lemiesza
masa robocza spycharki - masa spycharki wraz z osprzętem, narzędziami, paliwem, smarami i operatorem (7,5 kN), bez obciążników
Praca spycharek
W pracy spycharek rozróżnia się 3 fazy:
faza odspajania gruntu (nóż lemiesza poniżej płaszczyzny jazdy)
sposobem płaskim – lemiesz przez całą drogę odspajania opuszczony jest na tę samą głębokość
sposobem schodkowym – lemiesz na drodze odspajania dwu- lub trzykrotnie zmienia głębokość (na mniejszą)
faza przesuwania urobku (nóż lemiesza w poziomie płaszczyzny jazdy)
przesuwanie czołowe
płaskie – płaszczyzna przesuwania w płaszczyźnie terenu
korytowe – płaszczyzna przesuwanie poniżej płaszczyzny terenu (wydajność większa nawet o 100%)
przesuwanie boczne
faza rozładunku (nóż lemiesza powyżej płaszczyzny jazdy)
Sposoby zmniejszania strat bocznych:
przesuwanie korytowe
metoda zwałów pośrednich – drogę przesuwu dzieli się na 25-30 m odcinki
zmiana toru przesuwu tak, żeby podczas kolejnego cyklu zgarniać materiał stracony w poprzednim
stosowanie dwóch spycharek jadących w bliskiej odległości
Wydajność spycharki
Wydajność zależna jest od technologii pracy, wymiarów lemiesza, mocy ciągnika, rodzaju gruntu i pochylenia terenu. Czynnikiem decydującym jest cykl pracy.
Cykl pracy spycharki
Cykl pracy spycharki składa się z czynności stałych i zmiennych
Czynności stałe:
zmiany biegów (t1 - przeciętnie 5s)
zmiany kierunku jazdy (t2 - przeciętnie 10s)
podnoszenie i opuszczanie lemiesza (t3 - przeciętnie 4-5s)
Czynności zmienne
odspajanie gruntu i nagarnianie urobku
przemieszczanie urobku
jazda powrotna
Efektywny czas pracy
Współczynnik efektywnego wykorzystania czasu pracy jest stosunkiem przepracowanych przeciętnie minut w ciągu godziny do czasu rzeczywistego.
dodatkowy osprzęt
Niekiedy spycharki wyposaża się w dodatkowy osprzęt:
ładowarkowy (spycharko-ładowarki)
zrywarkowy (spycharko-zrywarki)
Spycharki mogą być również wykorzystane do nietypowych prac takich jak:
odśnieżanie (najczęściej spycharki ciągnikowe kołowe) - często się stosuje pojazdy samochodowe wyposażone w osprzęt spycharkowy
karczowanie drzew
jako popychacze zgarniarek
prace podwodne
Wiele innych maszyn korzysta z osprzętu spycharkowego jako układów uzupełniających:
walce i kompaktory
koparki łyżkowe
równiarki
pojazdy samochodowe
wyciągarki
Wydajność spycharki określamy w m3/h, jest ona zależna od wymiarów lemiesza, rodzaju gtuntu, oraz siły naporu spycharki.