strona główna www.maszyna.prv.pl
maszyny budowlane - charakterystyka
Dźwignice to grupa urządzeń dźwigowo-transportowych, służących do przemieszczania pionowego/poziomego ładunków, zwierząt i ludzi na niewielkie odległości, w ruchu przerywanym. Dźwignice stanowią liczną grupę środków transportu bliskiego, a ich eksploatacja wymaga odpowiednich kwalifikacji.
Praca wymagająca użycia siły fizycznej towarzyszy ludzkości od początku jej istnienia. Dążąc do jej ułatwienia i podpatrując zjawiska przyrody człowiek zaczął korzystać z praw natury i budować urządzenia zwane dzisiaj dźwignicami, które eliminowały lub zmniejszały jego wysiłek fizyczny przy podnoszeniu oraz przenoszeniu potrzebnych mu przedmiotów w żądane miejsce.
Do najprostszych z nich należała dźwignia prosta, żuraw i kołowrót studzienny. Żuraw studzienny swoją sylwetką przypomina żurawie budowlane, bez których trudno sobie dzisiaj wyobrazić jakąkolwiek budowę.
Podział dźwignic"
W klasycznej literaturze na temat dźwignic wyróżnia się termin dźwignicy prostej (zbudowanej z jednej podstawowej części składowej) oraz dźwignicy złożonej (zbudowanej z kilku takich części). Jako podstawowe części składowe określane jako dźwignice proste wyróżnia się:
dźwigniki
cięgniki
wózki
suwnice
wspornice
żurawie
W przypadku dźwignic złożonych (najczęściej są to duże urządzenia przeładunkowe stosowane w portach) spotyka się rozwiązania:
dźwignice suwnicowo-wspornicowe
dźwignica typu suwnica+wspornica
mostowiec
dźwignice suwnicowo-żurawiane
dźwignica typu suwnica+żuraw
dźwignica typu suwnica+wózek+żuraw
żuraw wielokrotny
Niezależnie od tego można jeszcze wyróżnić inne elementy obce stanowiące wyposażenie dźwignic:
torowiska, mosty, wieże, słupy, pływaki, samochody itp.
Według terminologii obecne przyjętej w Polskich Normach wyróżnia się następujące grupy dźwignic:
Cięgniki
Suwnice
Żurawie
Układnice
Dźwigniki
Wyciągi towarowe
Dźwignice linotorowe
Zasady bezpiecznej eksploatacji
Wymagania dla operatorów dźwignic:
Zgodnie z polskim prawem kandydat na operatora musi spełniać następujące warunki:
mieć ukończone 18 lat
wykazać się aktualnym świadectwem lekarskim stwierdzającym dobry stan zdrowia
mieć odpowiednie wykształcenie i praktykę
Uprawnienia dla operatorów dźwignic dzielą się na kategorie I, II, III oraz podkategorie oznaczane literami w zależności od grupy dźwignic, do których się odnoszą:
W – obsługa wciągników, wciągarek i podestów ruchomych
S – obsługa suwnic, układnic magazynowych i dźwignic linotorowych
Z – obsługa żurawi
Zasady konserwacji:
Osoby zatrudnione przy pracach konserwacyjno - remontowych powinni posiadać teoretyczne i praktyczne wiadomości związane z eksploatacją, bezpieczeństwem i higieną pracy oraz przepisami dozoru technicznego.
Prowadzący prace konserwacyjno - remontowe powinni posiadać:
uprawnienia wydane przez Inspektorat Dozoru Technicznego właściwej dla kategorii konserwowanych, przeglądanych lub remontowanych, dźwignic
zaświadczenie kwalifikacyjne dla osób zatrudnionych przy eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych.
Postępowanie w przypadku wymiany elementu nośnego dźwignicy:
Każdorazowo w przypadku wymiany między innymi elementu nośnego dźwignicy, czy to z powodu zużycia, czy niebezpiecznego uszkodzenia, czy zniszczenia przez obsługę, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 października 2003 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie eksploatacji niektórych urządzeń transportu bliskiego (Dz. U. Nr 193, poz. 1890) należy powiadomić o tym właściwy Inspektorat Dozoru Technicznego i przeprowadzić badanie doraźne, po którym Inspektor UDT dopuści urządzenie do ruchu.